Πρόωρη εκσπερμάτιση

 

Η πρόωρη εκσπερμάτιση αποτελεί μία από τις συχνότερες σεξουαλικές δυσλειτουργίες στους άνδρες και μπορεί να εμφανιστεί σε οποιαδήποτε ηλικία. Χαρακτηρίζεται κυρίως από δυσκολία ελέγχου ή καθυστέρησης της εκσπερμάτισης, η οποία συμβαίνει νωρίτερα από όσο επιθυμεί ο άνδρας ή το ζευγάρι. Όταν το πρόβλημα εμφανίζεται συστηματικά, μπορεί να επηρεάσει την αυτοπεποίθηση, τη σεξουαλική ικανοποίηση και τη σχέση με τη σύντροφο. Παρότι αρκετοί άνδρες διστάζουν να ζητήσουν βοήθεια, η σωστή αξιολόγηση μπορεί να αναδείξει τους παράγοντες που συμβάλλουν στην εμφάνισή της και να καθοδηγήσει την κατάλληλη αντιμετώπιση.

 

Τι είναι η πρόωρη εκσπερμάτιση;

Η πρόωρη εκσπερμάτιση είναι μια σεξουαλική δυσλειτουργία κατά την οποία ο άνδρας δυσκολεύεται να ελέγξει ή να καθυστερήσει την εκσπερμάτιση. Συνήθως, αυτή συμβαίνει πριν ή πολύ σύντομα μετά την κολπική διείσδυση και νωρίτερα από όσο θα επιθυμούσε ο ίδιος.

Στην πρωτοπαθή μορφή, η εκσπερμάτιση συμβαίνει πάντα ή σχεδόν πάντα μέσα σε περίπου ένα λεπτό από τη διείσδυση. Στην επίκτητη μορφή, ο χρόνος μέχρι την εκσπερμάτιση μειώνεται αισθητά σε σχέση με το παρελθόν, συνήθως στα τρία λεπτά ή λιγότερο. Σημαντικό στοιχείο αποτελεί επίσης η αδυναμία του άνδρα να καθυστερήσει την εκσπερμάτιση, παρά την επιθυμία του. Ωστόσο, ο χρόνος δεν αποτελεί το μοναδικό κριτήριο. Για να θεωρηθεί ότι υπάρχει πρόβλημα, η κατάσταση συνήθως εμφανίζεται συστηματικά και προκαλεί ενόχληση, άγχος ή απογοήτευση. Αντίθετα, μια περιστασιακά γρήγορη εκσπερμάτιση είναι συχνή και δεν σημαίνει απαραίτητα ότι υπάρχει κάποια διαταραχή.

 

Πρόωρη εκσπερμάτιση: Τύποι

Η πρόωρη εκσπερμάτιση δεν εμφανίζεται με τον ίδιο τρόπο σε όλους τους άνδρες. Ανάλογα με το πότε ξεκίνησε και πόσο συχνά παρουσιάζεται, διακρίνεται σε διαφορετικούς τύπους:

• Πρωτοπαθής ή δια βίου: Υπάρχει ήδη από την έναρξη της σεξουαλικής ζωής και εμφανίζεται σταθερά στις περισσότερες ή σχεδόν σε όλες τις σεξουαλικές επαφές.
• Δευτεροπαθής ή επίκτητη: Εμφανίζεται μετέπειτα στη ζωή, ενώ προηγουμένως ο άνδρας είχε φυσιολογικό έλεγχο της εκσπερμάτισής του. Μπορεί να ξεκινήσει σταδιακά ή πιο ξαφνικά.
• Κυμαινόμενη: Παρουσιάζεται περιστασιακά, με περιόδους γρήγορης εκσπερμάτισης να εναλλάσσονται με επαφές κατά τις οποίες ο έλεγχος είναι φυσιολογικός.
• Υποκειμενική: Ο χρόνος μέχρι την εκσπερμάτιση βρίσκεται μέσα στα φυσιολογικά όρια, όμως ο άνδρας αισθάνεται ότι εκσπερματίζει πολύ γρήγορα. Η συγκεκριμένη περίπτωση δεν θεωρείται παθολογική κατάσταση.

 

Πού οφείλεται η πρόωρη εκσπερμάτιση;

Τα ακριβή αίτια της πρόωρης εκσπερμάτισης δεν έχουν αποσαφηνιστεί πλήρως. Φαίνεται ότι στην εμφάνισή της συμβάλλει ένας συνδυασμός βιολογικών, ψυχολογικών και άλλων παραγόντων. Μεταξύ άλλων, έχουν μελετηθεί η λειτουργία της σεροτονίνης και η αυξημένη ευαισθησία του πέους, χωρίς όμως να υπάρχει μία συγκεκριμένη αιτία που να εξηγεί όλες τις περιπτώσεις.

Σημαντικό ρόλο μπορεί να έχει και η ψυχολογική κατάσταση του άνδρα. Το στρες, το άγχος επίδοσης, η χαμηλή αυτοπεποίθηση, προηγούμενες δυσάρεστες σεξουαλικές εμπειρίες και προβλήματα στη σχέση επηρεάζουν τον έλεγχο της εκσπερμάτισης. Παράλληλα, η πρόωρη εκσπερμάτιση έχει συσχετιστεί με ορισμένες οργανικές καταστάσεις, όπως φλεγμονές στον προστάτη, διαταραχές του θυρεοειδούς και σακχαρώδη διαβήτη. Παράγοντες όπως η παχυσαρκία, η καθιστική ζωή και η επιβαρυμένη γενική υγεία σχετίζονται επίσης με την εμφάνισή της.

Ιδιαίτερη σημασία έχει η σχέση της με τη στυτική δυσλειτουργία. Ένας άνδρας που φοβάται ότι θα χάσει τη στύση του μπορεί να βιάζεται, συνειδητά ή ασυνείδητα, να ολοκληρώσει τη σεξουαλική επαφή. Έτσι μπορεί να δημιουργηθεί ένας κύκλος άγχους και γρήγορης εκσπερμάτισης. Για αυτόν τον λόγο, όταν συνυπάρχουν οι δύο διαταραχές, πρέπει να αξιολογούνται μαζί.

 

Διάγνωση της πάθησης

Η διάγνωση της πρόωρης εκσπερμάτισης βασίζεται κυρίως στο ιατρικό και ψυχοσεξουαλικό ιστορικό. Ο ιατρός εξετάζει πότε εμφανίστηκε το πρόβλημα, πόσο συχνά συμβαίνει και αν αφορά όλες ή συγκεκριμένες σεξουαλικές επαφές. Σημαντική είναι επίσης η εκτίμηση του χρόνου από τη διείσδυση μέχρι την εκσπερμάτιση, καθώς και του βαθμού ελέγχου που έχει ο άνδρας. Παράλληλα, ο ιατρός διερευνά πιθανή στυτική δυσλειτουργία, τη χρήση φαρμάκων και άλλα προβλήματα υγείας που μπορεί να σχετίζονται με την κατάσταση.

 

 

Πώς αντιμετωπίζεται η πρόωρη εκσπερμάτιση;

Η αντιμετώπιση της πρόωρης εκσπερμάτισης προσαρμόζεται στον τύπο της διαταραχής, στις πιθανές αιτίες και στις ανάγκες του άνδρα. Όταν ο ασθενής εμφανίζει επίσης στυτική δυσλειτουργία, προστατίτιδα ή άλλη πάθηση που μπορεί να επηρεάζει την εκσπερμάτιση, ο ιατρός αντιμετωπίζει αρχικά το υποκείμενο πρόβλημα.

Οι συμπεριφορικές τεχνικές μπορούν να βοηθήσουν τον άνδρα να αποκτήσει καλύτερο έλεγχο της εκσπερμάτισης. Σε αυτές περιλαμβάνονται η τεχνική stop-start και η τεχνική συμπίεσης (squeeze). Σε ορισμένες περιπτώσεις μπορεί να βοηθήσει και η ψυχοσεξουαλική υποστήριξη, ιδιαίτερα όταν ο ασθενής εμφανίζει έντονο άγχος επίδοσης.

Η φαρμακευτική θεραπεία αποτελεί επίσης σημαντική επιλογή, ιδιαίτερα στην πρωτοπαθή μορφή. Μπορεί να περιλαμβάνει τοπικά αναισθητικά, δαποξετίνη ή συγκεκριμένα αντικαταθλιπτικά φάρμακα. Όταν υπάρχει επίσης στυτική δυσλειτουργία, ο ιατρός μπορεί να εξετάσει και τη χρήση αναστολέων φωσφοδιεστεράσης-5. Η επιλογή της κατάλληλης θεραπείας γίνεται εξατομικευμένα και πάντα μετά από ιατρική αξιολόγηση.

 

Ποια είναι η σχέση της πρόωρης εκσπερμάτισης με τη στυτική δυσλειτουργία;

Η πρόωρη εκσπερμάτιση και η στυτική δυσλειτουργία είναι δύο διαφορετικές σεξουαλικές διαταραχές, οι οποίες όμως μπορεί να υπάρχουν μαζί. Στη στυτική δυσλειτουργία, ο άνδρας δυσκολεύεται να επιτύχει ή να διατηρήσει ικανοποιητική στύση. Αντίθετα, στην πρόωρη εκσπερμάτιση υπάρχει στύση, αλλά η εκσπερμάτιση συμβαίνει νωρίτερα από το επιθυμητό.

Σε ορισμένες περιπτώσεις, ο φόβος απώλειας της στύσης δημιουργεί έντονο άγχος επίδοσης και οδηγεί τον άνδρα σε γρηγορότερη εκσπερμάτιση. Για αυτόν τον λόγο, κατά την ουρολογική αξιολόγηση είναι σημαντικό να διερευνάται αν υπάρχει και στυτική δυσλειτουργία.

 

Ο Δρ. Νικόλαος Σπανός, Χειρουργός Ουρολόγος – Ανδρολόγος, FEBU, διαθέτει πολυετή κλινική εμπειρία και εξειδίκευση στις παθήσεις της ανδρικής υγείας, μεταξύ των οποίων οι διαταραχές της εκσπερμάτισης και η στυτική δυσλειτουργία. Με διακριτική και εξατομικευμένη προσέγγιση, μπορεί να διερευνήσει τους παράγοντες που σχετίζονται με την πρόωρη εκσπερμάτιση και να προτείνει την κατάλληλη αντιμετώπιση. Επικοινωνήστε με τον Δρ. Σπανό για υπεύθυνη αξιολόγηση και ενημέρωση σχετικά με τις διαθέσιμες θεραπευτικές επιλογές.